Văn Học & Nghệ Thuật

Giai thoại về Câu Đối

Tương truyền hôm làm rạp để tế tướng sĩ trận vong, khi trang hoàng xong mới thấy hai bên cột chưa có câu đối,


Tương truyền hôm làm rạp để tế tướng sĩ trận vong, khi trang hoàng xong mới thấy hai bên cột chưa có câu đối, nhân lúc có đông đủ các mặt đại thần, tiền quân Nguyễn Văn Thành liền yêu cầu cử tọa nghĩ tại tịch một câu để viết và dán ngay cho kịp.
Các vị bàn tán hồi lâu, nghĩ được mấy câu, cử một người đứng ra đọc cho tiền quân chấm, xem câu nào hơn thì sẽ viết.
Tiền quân Thành nghe xong còn đương tần ngần lựa chọn vì chưa có câu nào vừa ý bỗng nhiên thấy phía ngoài, gần cửa có một thanh niên nhìn vào phía mình, miệng cười nhạt, mặt khinh khỉnh.
Ông thấy lạ cho gọi vào trách:
- Đây là chỗ đại thần nghị việc, anh từ đâu tới, dám có cử chỉ vô lễ như vậy?
Người này thưa:
- Vì câu đối nghe không được, nên bất giác có thái độ làm phật ý quan tổng trấn, dám xin ngài thứ tội.
- Ở đây toàn bậc danh nho trong nước, mà anh nghe không được, thì hỗn thật! Nay cho thử làm xem sao, nếu cũng lại không nghe được thì đừng có trách.
- Chúng tôi là thiếu niên thư sinh, đâu dám so tài với bậc tôn trưởng, chắc rằng có nghĩ ra câu nào cũng không thể nào bằng các vị đại khoa được, vậy nếu quan tổng trấn cho phép, chúng tôi xin lấy văn cổ ra ghép thành câu để trình chuộc tội.
- Kim hay cổ không sao, miễn nghe được như lời vừa nói.
- Chúng tôi xin giấy bút.
Người này cầm bút viết hai dòng trình lên:
Nhật mộ hương quan hà xứ thị
Cổ lai chinh chiến kỷ nhân hồi
Nghĩa:
Bóng chiều đã ngã đầu làng cũ
Xưa nay chinh chiến mấy ai về
Tiền quân đọc lên cho các quan nghe mà không ngớt lời khen ngợi: tướng sĩ trận vong đều ở Nam, Trung ra Bắc thì hương quan xứ thị thật là hợp tình.
Chinh chiến kỷ nhân hồi là một lời thật thấm thía! Hay, hay thật!
Về sau, người này được tiền quân Thành cho mời tới phủ ngỏ ý bổ dụng một chức quan, nhưng lại khước từ. Nguyễn Văn Thành ái tài, thường đến thăm tận nhà, coi như một người bạn tâm giao.
Hai câu ghép thành đôi câu đối rút ra từ hai bài thơ này:

1 - Hoàng Hạc Lâu
Tác giả: Thôi Hiệu
Tích nhân dĩ thừa hoàng hạc khứ,
Thử địa không dư Hoàng Hạc Lâu.
Hoàng Hạc nhất khứ bất phục phản,
Bạch vân thiên tải không du du.
Tình xuân lịch lịch Hán Dương thụ,
Phương thảo thê thê Anh Vũ châu.
Nhật mộ hương quan hà xứ thị?
Yên ba giang thượng sử nhân sầu.
Dịch nghĩa:
Lầu Hoàng Hạc
Người xưa đã cưỡi hạc vàng bay đi rồi
Lầu Hạc Vàng còn trơ lại đây.
Hạc vàng một khi đã bay đi, không trở lại nữa,
Mây trắng nghìn thu lởn vởn hoaì.
Mặt sông lúc trời tạnh, phản chiếu cây cối Hán Dương rõ mồn một,
Cỏ thơm trên bãi Anh Vũ mơn mởn xanh tươi.
Trời tối rồi, đâu là quê hương mình?
Trên sông khói tỏa, sóng gợn, khiến người sinh buồn!
Dịch Thơ:
Hạc vàng ai cưỡi đi đâu,
Mà đây Hoàng Hạc riêng lầu còn trơ.
Hạc vàng đi mất từ xưa!
Nghìn năm mây trắng bây giờ còn bay.
Hán Dương sông tạnh cây bầy,
Bãi xa Anh Vũ xanh đầy cỏ non.
Quê hương khuất bóng hoàng hôn,
trên sông khói sóng cho buồn lòng ai?
Tản Đà
2 - Lương Châu TừTác giả: Vương Hàn
Bồ đào mỹ tửu dạ quang bôi,
Dục ẩm tỳ bà mã thượng thôi.
Tuý ngoạ sa trường quân mạc tiếu,
Cổ lai chinh chiến kỷ nhân hồi.
Dịch nghĩa
Rượu bồ đào cùng với chén lưu ly
Muốn uống nhưng đàn tỳ bà đã giục lên ngựa
Say khướt nằm ở sa trường, anh chớ cười
Xưa nay chinh chiến mấy ai trở về đâu.
Dịch thơ
Bồ đào rượu ngát chén lưu ly
Toan nhắp tỳ bà đã giục đi
Say khướt sa trường anh chớ mỉa
Xưa nay chinh chiến mấy ai về.
Trần Quan Trân.

***** Hoa Đào Năm Ngoái *****

Bàn ra tán vào (0)

Comment




  • Input symbols

Giai thoại về Câu Đối

Tương truyền hôm làm rạp để tế tướng sĩ trận vong, khi trang hoàng xong mới thấy hai bên cột chưa có câu đối,


Tương truyền hôm làm rạp để tế tướng sĩ trận vong, khi trang hoàng xong mới thấy hai bên cột chưa có câu đối, nhân lúc có đông đủ các mặt đại thần, tiền quân Nguyễn Văn Thành liền yêu cầu cử tọa nghĩ tại tịch một câu để viết và dán ngay cho kịp.
Các vị bàn tán hồi lâu, nghĩ được mấy câu, cử một người đứng ra đọc cho tiền quân chấm, xem câu nào hơn thì sẽ viết.
Tiền quân Thành nghe xong còn đương tần ngần lựa chọn vì chưa có câu nào vừa ý bỗng nhiên thấy phía ngoài, gần cửa có một thanh niên nhìn vào phía mình, miệng cười nhạt, mặt khinh khỉnh.
Ông thấy lạ cho gọi vào trách:
- Đây là chỗ đại thần nghị việc, anh từ đâu tới, dám có cử chỉ vô lễ như vậy?
Người này thưa:
- Vì câu đối nghe không được, nên bất giác có thái độ làm phật ý quan tổng trấn, dám xin ngài thứ tội.
- Ở đây toàn bậc danh nho trong nước, mà anh nghe không được, thì hỗn thật! Nay cho thử làm xem sao, nếu cũng lại không nghe được thì đừng có trách.
- Chúng tôi là thiếu niên thư sinh, đâu dám so tài với bậc tôn trưởng, chắc rằng có nghĩ ra câu nào cũng không thể nào bằng các vị đại khoa được, vậy nếu quan tổng trấn cho phép, chúng tôi xin lấy văn cổ ra ghép thành câu để trình chuộc tội.
- Kim hay cổ không sao, miễn nghe được như lời vừa nói.
- Chúng tôi xin giấy bút.
Người này cầm bút viết hai dòng trình lên:
Nhật mộ hương quan hà xứ thị
Cổ lai chinh chiến kỷ nhân hồi
Nghĩa:
Bóng chiều đã ngã đầu làng cũ
Xưa nay chinh chiến mấy ai về
Tiền quân đọc lên cho các quan nghe mà không ngớt lời khen ngợi: tướng sĩ trận vong đều ở Nam, Trung ra Bắc thì hương quan xứ thị thật là hợp tình.
Chinh chiến kỷ nhân hồi là một lời thật thấm thía! Hay, hay thật!
Về sau, người này được tiền quân Thành cho mời tới phủ ngỏ ý bổ dụng một chức quan, nhưng lại khước từ. Nguyễn Văn Thành ái tài, thường đến thăm tận nhà, coi như một người bạn tâm giao.
Hai câu ghép thành đôi câu đối rút ra từ hai bài thơ này:

1 - Hoàng Hạc Lâu
Tác giả: Thôi Hiệu
Tích nhân dĩ thừa hoàng hạc khứ,
Thử địa không dư Hoàng Hạc Lâu.
Hoàng Hạc nhất khứ bất phục phản,
Bạch vân thiên tải không du du.
Tình xuân lịch lịch Hán Dương thụ,
Phương thảo thê thê Anh Vũ châu.
Nhật mộ hương quan hà xứ thị?
Yên ba giang thượng sử nhân sầu.
Dịch nghĩa:
Lầu Hoàng Hạc
Người xưa đã cưỡi hạc vàng bay đi rồi
Lầu Hạc Vàng còn trơ lại đây.
Hạc vàng một khi đã bay đi, không trở lại nữa,
Mây trắng nghìn thu lởn vởn hoaì.
Mặt sông lúc trời tạnh, phản chiếu cây cối Hán Dương rõ mồn một,
Cỏ thơm trên bãi Anh Vũ mơn mởn xanh tươi.
Trời tối rồi, đâu là quê hương mình?
Trên sông khói tỏa, sóng gợn, khiến người sinh buồn!
Dịch Thơ:
Hạc vàng ai cưỡi đi đâu,
Mà đây Hoàng Hạc riêng lầu còn trơ.
Hạc vàng đi mất từ xưa!
Nghìn năm mây trắng bây giờ còn bay.
Hán Dương sông tạnh cây bầy,
Bãi xa Anh Vũ xanh đầy cỏ non.
Quê hương khuất bóng hoàng hôn,
trên sông khói sóng cho buồn lòng ai?
Tản Đà
2 - Lương Châu TừTác giả: Vương Hàn
Bồ đào mỹ tửu dạ quang bôi,
Dục ẩm tỳ bà mã thượng thôi.
Tuý ngoạ sa trường quân mạc tiếu,
Cổ lai chinh chiến kỷ nhân hồi.
Dịch nghĩa
Rượu bồ đào cùng với chén lưu ly
Muốn uống nhưng đàn tỳ bà đã giục lên ngựa
Say khướt nằm ở sa trường, anh chớ cười
Xưa nay chinh chiến mấy ai trở về đâu.
Dịch thơ
Bồ đào rượu ngát chén lưu ly
Toan nhắp tỳ bà đã giục đi
Say khướt sa trường anh chớ mỉa
Xưa nay chinh chiến mấy ai về.
Trần Quan Trân.

***** Hoa Đào Năm Ngoái *****

BẢN TIN MỚI NHẤT

Tranh Không Lời

Ai muốn hiểu sao thỉ hiểu,

Xem Thêm

Trả công Cắt Mạng - Nguyễn Bá Chổi.

(HNPD) Trả công Cắt Mạng - Nguyễn Bá Chổi.

Xem Thêm

Thế giới hôm nay: 04/12/2020

Cổ phiếu Boeing tăng sau khi nhà sản xuất máy bay kí đơn đặt hàng máy bay phản lực 737

Xem Thêm

Trung Quốc là mối đe dọa an ninh quốc gia số 1.

Thông tin tình báo cho thấy rất rõ ràng: Bắc Kinh có ý định thống trị Hoa Kỳ và phần còn lại của thế giới về kinh tế, quân sự và công nghệ.

Xem Thêm

Bài Thơ Tình Yêu

Có bài thơ tình yêu rất nổi tiếng, tương truyền là của nhà văn, nhà viết kịch vĩ đại nhất nước Anh, đó là William Shakespeare.

Xem Thêm

LỜI GIÓ CHUYỂN. - CAO MỴ NHÂN

(HN{D) Ngày thì sáng nắng chiều mưa Ngoài trời mây thả thấy thưa thớt buồn

Xem Thêm

BÀN RA TÁN VÀO

Đề bài :THẦY GIÁO TIẾNG PHÁP - Minh Tran Hop

Một bài viết vô bổ, nhố nhăngh, chẳng nói lên được điều gì và quá coi thường người đọc...

Xem Thêm

Đề bài : Giấc mơ Chai na - Nguyễn bá Chổi.

"... toi dang mo giac mong dai, dung lay toi nha: cuoc doi chung quanh..."

Xem Thêm

Đề bài :THẦY GIÁO TIẾNG PHÁP - Minh Tran Hop

Tiec qua,toi dan ngu khu den khong hieu noi y nghia cua cau chuyen tren.Qui vi nam thanh -nu tu nao hieu chuyen,xin vui long khai mo cai dau toi den dum.Da ta truoc.

Xem Thêm

Đề bài :THẦY GIÁO TIẾNG PHÁP - Minh Tran Hop

Tiec qua,toi dan ngu khu den khong hieu noi y nghia cua cau chuyen tren.Qui vi nam thanh -nu tu nao hieu chuyen,xin vui long khai mo cai dau toi den dum.Da ta truoc.

Xem Thêm

Đề bài : Mother (bà Đại tá Nguyễn Đình Bảo)

Ngưỡng mộ Anh và Các Cháu cùng chị đã đứng vững trong cuộc bễ dâu, Anh thật sự không Chết anh vẫn mãi mãi trong lòng người Dân Miền Nam

Xem Thêm

Đề bài :Dốt Hay Nói Chữ! Đào Văn Bình

Kính chào quý vị, Xin cho tôi đăng lại bài này ở: https://nuocnha.blogspot.com Cám ơn quý vị nhiều

Xem Thêm

Đề bài :Dốt Hay Nói Chữ! Đào Văn Bình

Kính chào quý vị, Xin cho tôi đăng lại bài này ở: https://nuocnha.blogspot.com Cám ơn quý vị nhiều

Xem Thêm

Đề bài :Đọc Báo Vẹm - Nguyễn Bá Chổi.

Dân Việt giờ đâu thiếu giấy chùi Báo vẹm in nhiều chỉ để ... chơi Nếu dại mang ra chùi "chỗ ấy" Mang họa ngàn năm chẳng hết mùi...

Xem Thêm

Đề bài :Không quên biến cố 1 tháng 11 – 1963 tại Nam Việt Nam - Phan Đức Minh

Moi nam,den ngay 01-11 deu co nhung bai bao-bai viet-le tuong niem T.T tien khoi va sang lap nuoc nen CONG HOA VIETNAM. the roi ...XONG ! Moi day thoi,trong thoi dai cua chung ta,co giam muc Le Huu Tu co LM Hoang Quynh va chien khu Phat diem,chi voi giao dan va nhung vi tu hanh het long voi dat nuoc,da dung len khang cu voi CS chu nghia.va sau bien co 1954,khi di cu vao nam,noi nao co lang Cong giao,noi do khong co bong dang mot thang giai phong nao. The day,bay gio da thanh di vang tu nhieu the ky truoc de moi nam,cac vi chuc sac den hanh le nhu mot ngam ngam khuyen khich,nhung DAN THAN thi khong.Con dau GM.Le huu Tu-GM Nguyen van Dien con dau cac tu si Hoang quynh...da lam cong viec truoc khi ma thanh giao hoang Gio-an-phaolo tuyen bo : Neu nga so tan cong Ba lan,toi se tu bo ngoi vi de tro ve khang chien".Gioi cao cap nhu vay,trach gi van nuoc suy vi ???

Xem Thêm

Đề bài :Hàng triệu người nhận được các cuộc gọi bí ẩn vào ngày bầu cử Hoa Kỳ

"...con cai ma qui khon ngoan hon con cai su sang ".Chinh vi nhan dao-luong thien ma chung ta da luu vong.Chinh vi long nhan tu bao dung,ma chung ta nuoi song ke thu,de sau do no giet chung ta va con chau chung ta.Chung ta da luu lac xu nguoi,nho vao long thuong va tu tam,ho da mo rong vong tay cho chung ta tru ngu va cuu mang chung ta,khi chung chi con vai bo quan ao rach ta toi tren nguoi.Va bay gio,chung ta lai phan boi lai de bau cho nhung nguoi san sang dang dat nuoc nay cho CS.Chung ta ung ho ho ,chi vi nhung loi loc ma chung ta duoc huong ,khong bang mo hoi va nuoc mat cua minh, ma bang trom cap mo hoi va suc lao dong cua ke khac.Chung ta da tro thanh con cai cua bong toi-con cai cua ma qui.Chung ta co the che dau moi nguoi,nhung khong the che dau thanh than.

Xem Thêm

TIN MỚI

Thế giới hôm nay: 04/12/2020

Cổ phiếu Boeing tăng sau khi nhà sản xuất máy bay kí đơn đặt hàng máy bay phản lực 737

Xem Thêm

Trung Quốc là mối đe dọa an ninh quốc gia số 1.

Thông tin tình báo cho thấy rất rõ ràng: Bắc Kinh có ý định thống trị Hoa Kỳ và phần còn lại của thế giới về kinh tế, quân sự và công nghệ.

Xem Thêm

Bài Thơ Tình Yêu

Có bài thơ tình yêu rất nổi tiếng, tương truyền là của nhà văn, nhà viết kịch vĩ đại nhất nước Anh, đó là William Shakespeare.

Xem Thêm

LỜI GIÓ CHUYỂN. - CAO MỴ NHÂN

(HN{D) Ngày thì sáng nắng chiều mưa Ngoài trời mây thả thấy thưa thớt buồn

Xem Thêm

Những chân dung muộn của Phan Thúy Hà: Và từ đó nước mắt chảy ra

Hơn 44 năm chiến tranh kết thúc, cứ ngỡ bao sự kiện chiến tranh đều đã biết, bao khía cạnh, ngõ ngách đều đã được khảo sát, nghiên cứu.

Xem Thêm

Chế Linh, người có nhiều vợ.

Chế Linh tên thật là Jamlen (Trà-len), tên Việt là Lưu Văn Liên, sinh ngày 3 tháng 4 năm 1942[1] tại Paley Hamu Tanran, gần Phan Rang (nay thuộc làng Hữu Đức, xã Phước Hữu, Ninh Phước - Ninh Thuận).

Xem Thêm

Thiền sư về nước lập đàn giải oan - Nguyễn Bá Chổi.

(HNPD) Thiền sư về nước lập đàn giải oan - Nguyễn Bá Chổi.

Xem Thêm

Hội nhà văn Vẹm - Hà Thượng Thủ

* Ngày 24/11/2020, Hội nhà văn csVN họp đại hội để bầu chủ tịch.

Xem Thêm

BỤI SÀI GÒN - Kim Chi

Người biết không, tôi đang ở Việt Nam, Nhưng nhiều đêm lại rất nhớ Sài Gòn! (thơ Kim Chi).

Xem Thêm